SME เป็นกุญแจสู่อนาคตดิจิทัล

SME เป็นกุญแจสู่อนาคตดิจิทัล

FORBES THAILAND / ADMIN
09 Mar 2026 | 09:01 AM
READ 171

ธุรกิจขนาดกลางและขนาดย่อมมีบทบาทสำคัญอย่างยิ่งในการกำหนดอนาคตทางเศรษฐกิจไทย ธุรกิจกลุ่มนี้คิดเป็นสัดส่วนกว่า 99% ของกิจการทั้งหมดเช่นเดียวกับในประเทศญี่ปุ่น และเป็นแหล่งจ้างงานของแรงงานส่วนใหญ่ ดังนั้น ศักยภาพและความสามารถในการแข่งขันของธุรกิจเหล่านี้จึงเป็นหัวใจสำคัญของเศรษฐกิจใน ปัจจุบัน ซึ่งจะเป็นตัวกำหนดความก้าวหน้าของประเทศไทยในการเดินหน้าไปสู่เป้าหมายการพัฒนาในระยะยาวในการก้าวสู่การเป็นประเทศรายได้สูงภายในปี 2580


    ท่ามกลางความผันผวนทางเศรษฐกิจ ที่ยังดำเนินอยู่และค่าใช้จ่ายในการดำเนินงานที่เพิ่มสูงขึ้น ธุรกิจในประเทศยังคงเผชิญกับอุปสรรคอย่างต่อเนื่อง ซึ่งจำกัดศักยภาพในการขยายธุรกิจและการแข่งขันในระดับสากล สถานการณ์เช่นนี้ยิ่งตอกย้ำความจำเป็นอย่างเร่งด่วนที่ภาคธุรกิจ ต้องเร่งการเปลี่ยนผ่านสู่ยุคดิจิทัล และการเปลี่ยนผ่านสู่ยุคปัญญาประดิษฐ์ (AI) ธุรกิจเหล่านี้ควรเปิดรับนวัตกรรม พัฒนาศักยภาพใหม่ และนำเครื่องมือดิจิทัลมาใช้ให้เกิดประโยชน์ เพื่อเสริมบทบาทในฐานะกลไกขับเคลื่อนการเติบโตอย่างยั่งยืน พร้อมทั้งช่วยสร้างความมั่นคงให้กับอนาคตของประเทศไทยในเศรษฐกิจโลกที่มีการแข่งขันรุนแรงมากขึ้น


อุปสรรคที่ฉุดรั้งธุรกิจไทย

    การเข้าถึงแหล่งเงินทุนยังคงเป็นหนึ่งในความท้าทายที่เร่งด่วนที่สุด ธุรกิจขนาดเล็กจำนวนมากประสบความยากลำบากในการ จัดหาทุนสำหรับลงทุนในเทคโนโลยีใหม่ หรือขยายการดำเนินงาน นอกจากปัญหาการเงินแล้ว การประยุกต์ใช้และบูรณาการโซลูชันดิจิทัลอย่างมีประสิทธิภาพได้กลายเป็นอีกหนึ่งอุปสรรคสำคัญต่อการเติบโตเช่นกัน

    แม้ว่าแพลตฟอร์มและแอปพลิเคชันจะเข้าถึงได้ง่ายขึ้น แต่ธุรกิจไทยจำนวนมากยังคงถูกจำกัดด้วยโครงสร้างพื้นฐานด้าน IT ที่ไม่เชื่อมโยงกัน งบประมาณที่จำกัด และการขาดแคลนแรงงานที่มีทักษะในการติดตั้งและดูแลระบบใหม่ ธุรกิจ SME จำนวนมากยังคงพึ่งพาวิธีการแบบแอนะล็อก เช่น งานหลักที่ยังใช้เอกสารกระดาษ

    การดำเนินงานลักษณะนี้ส่งผลให้ต้นทุนสูงขึ้น และทำให้ธุรกิจตามไม่ทันเทคโนโลยีที่เปลี่ยนแปลงไปอย่างรวดเร็ว สำหรับ SME ที่มีผลกำไรจำกัด ความไร้ประสิทธิภาพในการจัดการใบแจ้งหนี้ การบริหารสัญญาและการขาย สามารถชะลอการเติบโตได้อย่างรวดเร็ว เมื่อเครื่องมือดิจิทัลยังถูกใช้ไม่เต็มศักยภาพและทรัพยากรมีจำกัดจึงจำเป็นต้องปรับกลยุทย์เพื่อสร้างระบบนิเวต ที่สนับสนุนนวัตกรรม และเพิ่มขีดความสามารถในการแข่งขัน


เทคโนโลยีและทักษะต้องพัฒนาคู่กัน

    ความท้าทายเหล่านี้สะท้อนให้เห็นถึงความเร่งด่วนในการผลักดันการเปลี่ยนผ่านสู่ยุคดิจิทัล และเปลี่ยนสู่ยุค AI ในระดับที่ลึกซึ้งยิ่งขึ้น รวมถึงความจำเป็นในการทำให้เทคโนโลยีเข้าถึงได้ง่ายและปรับใช้ได้เป็น สิ่งสำคัญ ธุรกิจที่มีรากฐานด้านดิจิทัลแข็งแกร่งย่อมมีความได้เปรียบในการปรับตัวต่อความเปลี่ยนแปลงและรักษาความต่อเนื่องอีกทั้งยังสามารถใช้เครื่องมือ AI เปลี่ยนให้การทำงานซ้ำๆ เป็นระบบอัตโนมัติดึงข้อมูลเชิงลึกจากฐานข้อมูล และช่วยในการตัดสินใจได้รวดเร็วและแม่นยำยิ่งขึ้น

    การผลักดันการเปลี่ยนแปลงสู่ยุคดิจิทัล ถือเป็นวาระแห่งชาติ เรื่องการศึกษาและการพัฒนาทักษะจึงเป็นหัวใจสำคัญของเป้าหมายนี้ ระบบการศึกษาที่กำลังขยายตัวของประเทศไทยสามารถช่วยเตรียมคน รุ่นใหม่ให้พร้อมสำหรับเศรษฐกิจดิจิทัลได้ถือเป็นทิศทางที่มีแนวโน้มสดใสในการสร้างขีดความสามารถด้านเทคโนโลยีขั้นสูง ที่ประเทศไทยต้องการ เพื่อรักษาการเติบโต ที่ขับเคลื่อนด้วยนวัตกรรม

    แนวทางเชิงอนาคตจำเป็นต้องมีการเชื่อมโยงที่แน่นแฟ้นระหว่างสถาบันการศึกษาและภาคอุตสาหกรรม หลักสูตร ต้องได้รับการปรับปรุงอย่างต่อเนื่องเพื่อให้สอดคล้องกับความต้องการของแต่ละภาคส่วนที่เปลี่ยนแปลงไป 

    ขณะเดียวกันโครงการต่างๆ เช่น การฝึกงาน ความร่วมมือระหว่างภาครัฐและเอกชน และการ ฝึกอบรมเชิงเทคนิค จะช่วยให้ผู้สำเร็จการศึกษาพร้อมเข้าสู่ตลาดแรงงานได้อย่างมีประสิทธิภาพ


เอกสารกระดาษสู่คลาวด์

    การลงทุนในโซลูชันบนระบบคลาวด์ ถือเป็นเส้นทางสำคัญในการทำให้กระบวนการหลักของธุรกิจเข้าสู่ระบบ ดิจิทัลโดยไม่ต้องแบกรับต้นทุนเริ่มต้นที่สูงเหมือนโครงสร้างพื้นฐานด้าน IT แบบ ดั้งเดิม ด้วยการเริ่มต้นใช้ระบบคลาวด์ในงานด้านต่างๆ เช่น การบัญชีและการออกใบแจ้งหนี้ การทำให้กระบวนการเป็นดิจิทัลช่วยลดการพึ่งพาวิธีการแบบแอนะล็อกทำให้พนักงานสามารถมุ่งไปทำงานที่สร้างคุณค่าได้มากขึ้น และเพิ่มความโปร่งใสในการบริหารจัดการทางการเงิน แนวทางนี้มีความสำคัญอย่างยิ่งสำหรับบริษัทที่ต้องการประสิทธิภาพและความน่าเชื่อถือเพื่อเข้าถึงแหล่งเงินทุนหรือขยายเข้าสู่ตลาดต่างประเทศ

    ยกตัวอย่างในอุตสาหกรรมก่อสร้างจาก ที่เคยพึ่งพาเอกสารกระดาษจำนวนมาก ล่าสุดได้รับการเปลี่ยนผ่านสู่แพลตฟอร์มดิจิทัล จากบริษัทที่ต้องจัดการใบแจ้งหนี้แบบแมนนวลนับพันฉบับต่อเดือน เมื่อริเริ่มการจัดการใบแจ้งหนี้บนระบบคลาวด์ได้ช่วยเพิ่มประสิทธิภาพและการกำกับดูแล ก้าวสู่ยุคดิจิทัลด้วยความสามารถในการรวมศูนย์กระบวนการ การตรวจพบข้อผิดพลาดได้ตั้งแต่เนิ่นๆ และการเร่งปิดบัญชีรายเดือนไม่เพียงช่วยลดภาระงานด้านธุรการ แต่ยังเสริมสร้างการกำกับดูแลและการปฏิบัติตามข้อกำหนด สำหรับบริษัทในธุรกิจ อื่นๆ การเปลี่ยนผ่านในลักษณะเดียวกันนี้สามารถช่วยลดต้นทุนได้อย่างมีนัยสำคัญและวางรากฐานสำหรับการขยายสู่การเป็นองค์กรขนาดใหญ่ได้

    ความสำเร็จของการเปลี่ยนผ่านลู่ยุคดิจิทัลและยุค AI ของบริษัทไทยขึ้นอยู่กับการสร้างระบบนิเวศที่เอื้อต่อการเติบโตภาครัฐ สถาบันการศึกษา และภาคเอกชน ต่างมีบทบาทสำคัญในการขับเคลื่อนนโยบายสาธารณะสามารถช่วยสร้างแรง-จูงใจในการนำระบบดิจิทัลมาใช้และการลงทุนด้านนวัตกรรม อีกทั้งยังทำให้มั่นใจได้ว่าโครงสร้างพื้นฐานจะมีความน่าเชื่อถือและสามารถเข้าถึงได้ทั่วประเทศ 

    ทั้งยังสนับสนุน SME ได้ด้วยการพัฒนาเครื่องมือที่ราคาไม่สูง ใช้งานง่าย และสามารถปรับให้เหมาะกับบริบทขององค์กรขนาดเล็ก


เตรียมตัวสู่ประเทศรายได้สูง

    เส้นทางของประเทศไทยในการก้าวสู่สถานะประเทศรายได้สูงอาจจะคดเคี้ยวและไม่ได้ขับเคลื่อนโดยบริษัทขนาดใหญ่เพียงอย่างเดียว บริษัทขนาดเล็กซึ่งเป็น ส่วนใหญ่ของภูมิทัศน์ทางธุรกิจถือเป็นกุญแจสำคัญในการผลักดันนวัตกรรม การสร้างงาน และการรักษาการเติบโต

    อย่างไรก็ตามเพื่อให้ศักยภาพนี้เกิดขึ้นจริงจำเป็นต้องลดอุปสรรคเชิงระบบลง เทคโนโลยี ทักษะ และระบบนิเวศที่สนับสนุนคือปัจจัยขับเคลื่อนที่จะช่วยให้บริษัทต่างๆ ก้าวข้ามการดำเนินการเพื่ออยู่รอดไปลู่ยุคใหม่ด้วยความสามารถในการแข่งขัน

    ทศวรรษหน้าจะเป็นช่วงเวลาที่ชี้ขาดหากธุรกิจเหล่านี้สามารถปรับตัวเข้าสู่ยุคดิจิทัลได้สำเร็จด้วยการสร้างสภาพ-แวดล้อมให้ธุรกิจขนาดเล็กสามารถเติบโตได้อย่างยั่งยืน โดยเปลี่ยนจากกระบวนการ ที่ใช้เอกสารกระดาษไปสู่ระบบที่บูรณาการและคล่องตัวไปพร้อมกับการลดช่องว่าง ด้านทักษะ หมายถึงการทำให้นวัตกรรมเข้าถึงทุกภาคส่วน ครอบคลุมถึงการเสริมสร้างความสามารถในการปรับตัวเพื่อให้ธุรกิจไทยสามารถเผชิญกับความไม่แน่นอนในอนาคตได้ โดยผู้ประกอบการไทยมีพลังเข้มแข็งอยู่แล้ว สิ่งที่จำเป็นในขณะนี้คือ โครงสร้างพื้นฐานด้านดิจิทัลและ บุคลากรที่จะช่วยให้พลังนั้นเติบโตขึ้นนำพาองค์กรให้ก้าวเดินไปข้างหน้าอย่างแข็งแกร่ง


บทความโดย : Kazunori Fukuda กรรมการผู้จัดการ บริษัท ซานซาน โกลบอล ประเทศไทย จำกัด




เรื่องราวอื่นๆ ที่น่าสนใจ : ยูเครนต้องมีชัย

อ่านเรื่องราวธุรกิจอื่นๆ ที่น่าสนใจได้ที่นิตยสาร Forbes Thailand ฉบับเดือนกุมภาพันธ์ 2569 ในรูปแบบ e-magazine