เจาะวิสัยทัศน์ “วรวุฒิ พงศ์ชินภัค” แม่ทัพการตลาด TCP Group กางแผนฝ่าวิกฤตซ้อนวิกฤตในสมรภูมิ F&B ที่ต้นทุนพุ่งแต่กำลังซื้อหดตัว ชี้ทางรอดยุคนี้ต้องโยนทิ้งวิธีคิดแบบเดิมสู่ Forward Mindset กล้าหั่นต้นทุนแฝงเพื่อนำงบไปลงทุน AI และพลังงานสะอาด พร้อมงัดบทเรียนพลิกเกมซัพพลายเชนระดับโลกด้วยความยืดหยุ่น ย้ำชัดองค์กรจะเติบโตอย่างยั่งยืนได้ ต้องไม่โตแบบฉายเดี่ยว แต่ต้องสร้าง Ecosystem ดึงพันธมิตรและ SME ไทยให้แข็งแกร่งไปพร้อมกัน
สมรภูมิธุรกิจอาหารและเครื่องดื่ม (F&B) ในวันนี้ กำลังเผชิญโจทย์ที่ท้าทายขีดจำกัด เมื่อต้นทุนวิ่งสวนทางกับกำลังซื้อ ซ้ำเติมด้วยเศรษฐกิจที่ฟื้นตัวไม่เต็มแรง ซัพพลายเชนที่เปราะบาง และแรงกดดันด้านความยั่งยืน ซึ่งท่ามกลางมรสุมเหล่านี้ คำถามสำคัญสำหรับผู้นำองค์กรในยุค "วิกฤตซ้อนวิกฤต" จึงไม่ใช่แค่ทำอย่างไรให้รอด แต่จะออกแบบองค์กรอย่างไรให้ไปต่อได้อย่างแข็งแกร่ง
บนเวที EARTH JUMP 2026 วรวุฒิ พงศ์ชินภัค ประธานผู้บริหารสายงานขายและการตลาด ประเทศไทย กลุ่มธุรกิจ TCP ได้จุดประกายความคิดที่น่าสนใจว่า ถึงเวลาที่ธุรกิจ F&B ต้องโยน Survival Mindset (การเอาตัวรอดเฉพาะหน้า) ทิ้งไป แล้วเปลี่ยนวิธีคิดใหม่ สู่ Forward Mindset
“เพราะผู้ชนะในเกมนี้ ไม่ใช่คนที่รอให้พายุสงบ แต่คือคนที่ปรับตัวไว มองเกมยาว และกล้าตัดสินใจในจังหวะสำคัญ”
หั่นต้นทุนแฝง แล้วลงทุนเพื่ออนาคต
แน่นอนว่าในจังหวะที่ธุรกิจต้องรัดเข็มขัด การลดต้นทุนคือสูตรสำเร็จที่ทุกองค์กรหยิบมาใช้ แต่ TCP มองลึกกว่านั้น โดยย้ำว่าการตัดค่าใช้จ่ายต้องไม่ทำให้ธุรกิจอ่อนแอลง ซึ่งต้นทุนที่น่ากลัวไม่ใช่ตัวเลขที่เห็นชัด แต่เป็นต้นทุนแฝง อย่างการทำโปรโมชันที่ไม่สร้างการเติบโต หรือกระบวนการทำงานที่ซ้ำซ้อน
เมื่อสกัดต้นทุนที่สูญเปล่าเหล่านี้ออกไปได้ TCP จึงเลือกที่จะคืนทรัพยากรกลับไปลงทุนในเทคโนโลยีและ Data เพื่อเพิ่มความแม่นยำทางธุรกิจ โดยมีการดึง AI เข้ามาช่วยงาน ภายใต้เงื่อนไขสำคัญคือ "ต้องมีมนุษย์คอยกำกับและตัดสินใจ" นอกจากนี้ การลงทุนด้านพลังงานสะอาดอย่างการติดตั้ง Solar Rooftop ที่โรงงานและสำนักงานใหญ่ ก็สะท้อนชัดเจนว่าในยุคที่พลังงานผันผวน นี่ไม่ใช่แค่โปรเจกต์รักษ์โลก แต่คือการสร้างแต้มต่อและลดต้นทุนในระยะยาว
ออกแบบ "ความยืดหยุ่น" ก่อนวิกฤตมาเยือน
อีกหนึ่งกลไกที่จะทำให้ธุรกิจรอดพ้นจากการสะดุด คือความพร้อมในการรับมือกับเหตุการณ์ไม่คาดฝัน เพราะบทเรียนราคาแพงของหลายองค์กรคือ การมองหาความคุ้มค่าสูงสุดในวันนี้ จนลืมเผื่อทางหนีทีไล่ให้กับวันหน้า
วรวุฒิ ยกตัวอย่างเคสคลาสสิกที่เกิดขึ้นจริง เมื่อปัญหาตะวันออกกลางกระทบซัพพลายเชน ทำให้สารตั้งต้นผลิตหมึกสีขาดแคลน แต่แทนที่จะปล่อยให้สายพานการผลิตสะดุด TCP เลือกพลิกเกมทันทีด้วยการหาซัพพลายเออร์ในเอเชียทดแทน พร้อมปรับมาใช้สติกเกอร์บาร์โค้ดขาว-ดำ เพื่อให้ธุรกิจเดินหน้าต่อได้
นี่คือภาพสะท้อนว่า "ความยืดหยุ่น" ต้องถูกสร้างไว้ล่วงหน้า ทั้งการกระจายความเสี่ยงและการยกระดับซัพพลายเออร์จากแค่ผู้ซื้อ-ผู้ขาย สู่พันธมิตรเชิงยุทธศาสตร์ที่พร้อมรับแรงกระแทกไปด้วยกัน
“น้ำ” คือความเสี่ยงเชิงระบบ ไม่ใช่แค่ทรัพยากร
นอกจากการตั้งรับเรื่องซัพพลายเชนแล้ว ในมิติของความยั่งยืน TCP ไม่ได้ทำแค่ CSR แต่ดึงเข้ามาเป็นแกนกลางของธุรกิจ โดยเฉพาะเรื่อง "น้ำ" ที่ไม่ได้มองเป็นเพียงทรัพยากรทั่วไป แต่ยกระดับให้เป็นความเสี่ยงเชิงระบบที่ต้องจัดการอย่างจริงจัง ดังนั้น การคว้ามาตรฐาน AWS (Alliance for Water Stewardship) ระดับ Core ของโรงงานปราจีนบุรี จึงเป็นเพียงจุดเริ่มต้น เพราะ TCP ยังลงลึกไปถึงการทำงานร่วมกับ WWF และชุมชนในพื้นที่ จนคว้ารางวัลระดับโลกจาก FAO ซึ่งนี่คือการตอกย้ำว่า การบริหารทรัพยากรที่แท้จริงคือการสร้างภูมิคุ้มกันให้ทั้งธุรกิจและระบบนิเวศ
ทางรอดต้องมีมากกว่าหนึ่ง
ท้ายที่สุดแล้ว รากฐานที่แข็งแกร่งที่สุดคือการไม่เอาตัวเองไปผูกติดกับสิ่งใดสิ่งหนึ่ง เพราะความเปราะบางที่สุดของธุรกิจ คือการพึ่งพาสิ่งใดสิ่งหนึ่งมากเกินไป กลยุทธ์ Diversification จึงเป็นอาวุธสำคัญของ TCP ทั้งการกระจายพอร์ตสินค้าให้ครอบคลุมทั้งบรรจุภัณฑ์แบบขวดแก้ว, ขวด PET และกระป๋องอะลูมิเนียม หรือการแตกไลน์รสชาติ และบุกตลาดต่างประเทศ เพื่อบาลานซ์ความเสี่ยงทางเศรษฐกิจ
ยิ่งไปกว่านั้น การเติบโตแบบฉายเดี่ยวไม่ใช่คำตอบที่ยั่งยืน TCP จึงเดินหน้าสร้าง Business Ecosystem ผ่านโครงการอย่าง Big Brother ของหอการค้าไทย เพื่อเป็นพี่เลี้ยงติดปีกให้ SME ไทย เพราะท้ายที่สุด หากระบบนิเวศรอบตัวอ่อนแอ องค์กรใหญ่ก็ยากจะยืนหยัดได้อย่างมั่นคง
บทเรียน 70 ปีของกลุ่มธุรกิจ TCP พิสูจน์ให้เห็นแล้วว่า การออกแบบองค์กรให้พร้อมรับแรงกระแทก ทั้งการตัดต้นทุนให้ถูกจุด สร้างความยืดหยุ่น และกระจายความเสี่ยง คือหัวใจของ Forward Mindset ที่จะพาธุรกิจไปต่อได้อย่างแข็งแรง พร้อมๆ กับการเติบโตของสังคมและพันธมิตรแบบก้าวเดินไปด้วยกัน
ภาพ : กลุ่มธุรกิจ TCP
เรื่องราวอื่นๆ ที่น่าสนใจ : “โป๊ยเซียน” พันล้าน 3 ปีซ้อน! ทายาทรุ่น 4 นำทัพสู้ 40 แบรนด์ หั่นงบบิลบอร์ด เน้นคืนกำไรสังคม ยืนหยัด “ราคาเดิม-โฉมเดิม” พร้อมวางหมุดสู่ 100 ปี
ไม่พลาดบทความและเรื่องราวน่าสนใจอื่นๆ ติดตามเราได้ที่เฟซบุ๊ก Forbes Thailand Magazine
